سقف کامو از پنج جزء اصلی تشکیل می‌شود:

=

۱. تیرچه کامو

بال فوقانی

بال فوقانی در مرحله پیش از گیرش بتن، یکی از اعضای فشاری اصلی تیرچه است. نوع و ابعاد مقطع آن براساس نیروی محوری، کمانش موضعی و کلی، پایداری جانبی، کاهش سطح مقطع در محل سوراخ‌ها و بارهای مرحله اجرا تعیین می‌شود. بسته به طراحی می‌توان از ناودانی یا مقاطع مناسب دیگر استفاده کرد، مشروط بر آنکه ظرفیت و پایداری مقطع در هر دو جهت کنترل شود.

اعضای قائم و مورب جان

اعضای جان از میلگردها یا مقاطع مناسب دارای انتهای رزوه‌شده تشکیل می‌شوند. این اعضا از محل سوراخ‌های پیش‌بینی‌شده در بال فوقانی و تحتانی عبور کرده و با مهره و واشر مناسب مهار می‌شوند. اعضای جان بخشی از سیستم خرپایی هستند و نیروهای برشی قائم را از نواحی داخلی تیرچه به واکنش‌های دو انتها منتقل می‌کنند.

استفاده از فولادهای پرمقاومت فقط زمانی مجاز است که مشخصات مکانیکی، شکل‌پذیری، قابلیت رزوه‌کاری، سطح مقطع مؤثر در محل رزوه، مقاومت مهره و واشر و الزامات خوردگی در محاسبات و مدارک فنی پروژه کنترل شده باشد. اصطلاحاتی مانند «میلگرد ST52» یا استفاده عمومی از عنوان قدیمی AIII برای معرفی مصالح این بخش دقیق نیست و باید رده واقعی فولاد طبق استاندارد خرید و طراحی درج شود.

بال تحتانی

بال تحتانی در خمش مثبت سقف، عضو کششی اصلی تیرچه محسوب می‌شود. این بال می‌تواند از تسمه، ناودانی یا مقطع طراحی‌شده دیگری ساخته شود. سطح مقطع خالص در محل سوراخ‌ها، ظرفیت کششی، لغزش یا لهیدگی اتصال، خستگی احتمالی و جزئیات مهار اعضای جان باید در طراحی آن کنترل شود.

گل‌میخ یا برش‌گیر یکپارچه

در طرح کامو، امتداد فوقانی عضو جان از بال فوقانی عبور کرده و با بستن مهره و واشر مناسب، نقش برش‌گیر یکپارچه را ایفا می‌کند. وظیفه این اتصال، انتقال برش طولی میان تیرچه فولادی و دال بتنی است تا پس از گیرش بتن، رفتار مرکب ایجاد شود.

ظرفیت هر برش‌گیر، فاصله برش‌گیرها، نحوه قرارگیری در بتن، پوشش بتن، فاصله از لبه و میزان درگیری آن با دال باید براساس محاسبات، نقشه ثبت اختراع، نتایج آزمایش و ضوابط پروژه تعیین شود. نباید ظرفیت گل‌میخ‌های جوشی متداول بدون بررسی مستقیم برای اتصال یکپارچه کامو فرض شود.

اتصال و قطعه انتهایی تیرچه

واکنش‌های تکیه‌گاهی باید از طریق جزئیات انتهایی مناسب به تیر یا دیوار باربر منتقل شوند. نوع نبشی، ناودانی، ورق یا قطعه نشیمن، تعداد و قطر پیچ‌ها، طول نشیمن، کنترل لهیدگی، برش، لغزش، واژگونی و نیروی بالاکشنده باید در نقشه‌های اجرایی مشخص شود.

اتصال تیرچه به سازه اصلی الزاماً همان اتصال اعضای داخلی تیرچه نیست و ممکن است بنا بر نوع اسکلت، جزئیات پروژه و نظر طراح سازه، به‌صورت جوشی، پیچ‌ومهره‌ای یا ترکیبی اجرا شود.

۲. قالب‌های دائم یا موقت

به دلیل نبود بتن در جان تیرچه، سقف کامو را می‌توان متناسب با طراحی پروژه با انواع قالب اجرا کرد؛ از جمله:

• بلوک پلی‌استایرن یا سایر قالب‌های پرکننده مجاز؛

• ورق سینوسی یا ورق قالب‌بندی غیر باربر؛

• قالب چوبی، فلزی یا پلیمری موقت؛

• سامانه‌های قالب‌بندی ویژه که در نقشه‌های اجرایی تأیید شده باشند.

قالب باید وزن بتن تازه، تجهیزات و بار زنده مرحله اجرا را تا زمان گیرش بتن تحمل کند. اگر ورق یا قالب در محاسبات به‌عنوان عضو سازه‌ای منظور نشده باشد، نباید برای آن نقش باربر دائمی یا مشارکت در رفتار مرکب فرض شود.

۳. آرماتور افت‌وحرارت

آرماتور افت‌وحرارت برای کنترل ترک‌های ناشی از جمع‌شدگی بتن و تغییرات دما در دال استفاده می‌شود. قطر، فاصله، جهت، محل قرارگیری و حداقل پوشش این آرماتورها باید براساس ضخامت دال، شرایط محیطی، مشخصات بتن و ضوابط طرح سازه تعیین شود.

اعداد ثابت و عمومی برای همه پروژه‌ها مناسب نیستند. مقدار نهایی آرماتور باید در نقشه محاسباتی سقف درج شود.

۴. مهاربندهای افقی و ضربدری

مهاربندی برای جلوگیری از حرکت جانبی، پیچش و ناپایداری تیرچه‌ها در مرحله نصب و بتن‌ریزی ضروری است. تعداد ردیف‌ها، فاصله و نوع مهاربند به طول تیرچه، ارتفاع خرپا، وزن تیرچه، فاصله تیرچه‌ها، موقعیت مرکز جرم و شرایط نصب وابسته است.

در دهانه‌ها یا آرایش‌هایی که مرکز جرم تیرچه نسبت به محل تکیه‌گاه شرایط ناپایدار ایجاد می‌کند، استفاده از مهاربندی ضربدری پیچ‌شده اهمیت بیشتری دارد. محل و ترتیب نصب مهاربندها باید پیش از آزادکردن کامل تجهیزات حمل و پیش از اعمال بار بتن‌ریزی مطابق نقشه اجرا شود.

برای آشنایی بیشتر، مقاله «تفاوت مهاربندی تیرچه فولادی و کلاف عرضی» را ببینید.

۵. دال بتنی رویه

دال بتنی پس از رسیدن به مقاومت تعیین‌شده در نقشه، همراه با تیرچه فولادی در تحمل بارهای پس از ساخت مشارکت می‌کند. ضخامت دال، مقاومت فشاری بتن، آرماتورها، پوشش بتن، عمل‌آوری و زمان مجاز بارگذاری باید در طراحی پروژه مشخص شود.

ضخامت دال نباید فقط با یک عدد ثابت یا براساس فاصله اسمی تیرچه‌ها انتخاب شود. فاصله آزاد قالب‌ها، نوع قالب، بارهای اجرا و بهره‌برداری، ضوابط آیین‌نامه‌ای، لرزش و مقاومت در برابر حریق نیز باید کنترل شوند. توضیحات تکمیلی در صفحه «ضخامت دال بتنی در سقف‌های کامپوزیت و تیرچه فولادی» ارائه شده است.